3-dars: PowerPoint — animatsiya, taqdimot va eksport

Dars haqida

Davomiyligi: 90 daqiqa Maqsad: Talaba slayd o'tishlari (transitions), element animatsiyalari, taqdimot rejimini (Slide Show, Presenter View) o'zlashtirishi va taqdimotni PDF/video formatlariga eksport qila olishi kerak.

1. Transition (slayd o'tishi)

Transition — bir slayddan boshqasiga o'tish effekti.

Transition qo'shish

1. Slayd Pane'da slaydni belgilang
2. Transitions yorlig'i
3. Galereyadan tanlang:
   • None — effektsiz
   • Fade — yumshoq o'tish
   • Push — itarish
   • Wipe — supurish
   • Split — bo'linish
   • Reveal — ko'rsatish
   • Cut — keskin
   • Dissolve — eriydi
   • 3D effekt: Cube, Doors, Box, Honeycomb

Transition sozlamalari

• Effect Options — yo'nalish (chap, o'ng, yuqori, past)
• Duration — qancha davom etishi (sekundlarda)
• Sound — ovoz qo'shish (ehtiyot bo'ling — ko'p professional emas)
• Apply To All — hamma slaydga qo'llash

Avtomatik o'tish

• Advance Slide:
  • On Mouse Click — sichqoncha bossa
  • After ___ sec — belgilangan vaqtdan keyin avtomatik

Avtomatik taqdimot

Reklama yoki ekran ko'rsatish uchun — After 5 sec (har 5 sekundda yangi slayd). Slayd Show'ni doimiy aylantirish uchun: Slide Show → Set Up Slide Show → Loop continuously until 'Esc'.

2. Animation (element animatsiyasi)

Animation — slayd ichidagi alohida elementning paydo bo'lishi/yo'qolishi.

Entrance animations

Element paydo bo'lish animatsiyasi:

• Appear — shunchaki paydo bo'ladi
• Fade — yumshoq paydo
• Fly In — chetdan uchib keladi
• Float In — pastdan/yuqoridan ko'tariladi
• Split — bo'linib paydo
• Wipe — supurib chiqadi
• Zoom — kichikdan kattaga

Emphasis animations

Element e'tibor jalb qilish:

• Pulse — pulsatsiya
• Color Pulse — rang pulsatsiyasi
• Spin — aylanish
• Grow/Shrink — kattalashish/kichrayish
• Teeter — tebranish

Exit animations

Element chiqib ketish:

• Disappear — yo'q bo'lib
• Fade Out — yumshoq yo'qolish
• Fly Out — chetga uchib chiqish

Motion Paths

Element belgilangan yo'l bo'yicha harakat qiladi (chiziq, aylana, erkin chizilgan).

3. Animatsiya qo'shish

1. Animatsiya qo'llaniladigan elementni (matn, rasm, shakl) belgilang
2. Animations yorlig'i
3. Galereyadan animation tanlang
4. Yonida kichik raqam chiqadi — animatsiya tartibi

Bir elementga ko'p animatsiya

1. Element belgilangan holda Add Animation tugmasini bosing
2. Yangi animation qo'shiladi (entrance + emphasis + exit)

Animation Pane

Animatsiyalarni boshqarish uchun panel ochish:

Animations → Animation Pane → o'ng tomonda panel ochiladi:

• Tartibni o'zgartirish (yuqoriga/pastga sudrash)
• Vaqt sozlamalari
• O'chirish

4. Animation sozlamalari

Start (boshlash)

• On Click — sichqoncha bossa
• With Previous — oldingisi bilan birga
• After Previous — oldingisi tugagandan keyin avtomatik

Duration (davomiyligi)

Sekundlarda — qancha davom etishi (masalan, 0.5s, 1s, 2s).

Delay (kechikish)

Animatsiya boshlanishidan oldin kutish (0.5s, 1s).

Effect Options

Har animatsiyaga maxsus sozlama (yo'nalish, intensivlik va h.k.).

5. Trigger — boshqa elementga bog'lash

Animatsiya boshqa elementga bosish bilan boshlanishi mumkin.

1. Animatsiyali elementni belgilang
2. Animations → Trigger → On Click of → boshqa elementni tanlang
3. Endi shu element bosilganda animatsiya ishlaydi

Misol: "Javob" tugmasi bosilganda javob matni paydo bo'ladi.

6. Animatsiya bilan ehtiyot bo'ling

Ko'p animatsiya — yomon

Eng katta xato — har joyga animatsiya qo'yish. Ekrandagi har element uchib-tushib turgan taqdimot — professional ko'rinmaydi.

Qoidalar:

• Bir slaydda 2–4 ta animatsiya — yetadi
• Bir xil tur ishlating (hammasi Fade yoki hammasi Wipe)
• Tezroq qiling (0.3–0.5s) — uzun animatsiya zerikarli
• Animatsiya ma'noli bo'lsin (ketma-ket paydo bo'lish — yaxshi; tasodifiy harakat — yomon)

7. Slide Show — taqdimot rejimi

Slaydlarni to'liq ekranda ko'rsatish.

Boshlash

Yo'l	Tezkor klavish
Birinchi slayddan	F5
Hozirgi slayddan	Shift + F5
Slide Show yorlig'i → From Beginning	—

Slide Show vaqtida boshqarish

Vazifa	Klavish
Keyingi slaydga	Click yoki Space yoki →
Oldingi slaydga	← yoki Backspace
Aniq slaydga	Raqam yozib Enter
Qora ekran	B
Oq ekran	W
Slaydga chizish (Pen)	Ctrl + P
Lazer pointer	Ctrl + L
Chiqish	Esc

8. Presenter View (ma'ruzachi rejimi)

Presenter View — ma'ruzachi uchun maxsus oyna:

Yoqish:

• Ikki monitor bo'lsa — avtomatik yoqiladi
• Qo'lda: Slide Show → Presenter View ni belgilang

Foydasi:

• O'zingiz eslatmani ko'rasiz, tomoshabin ko'rmaydi
• Keyingi slayd nima bo'lishini bilasiz
• Vaqtni nazorat qilasiz

Notes (izohlar)

PowerPoint pastida Click to add notes — ma'ruzachi uchun.

• Slayd haqida nima aytishni yozing
• Slide Show vaqtida — tomoshabin ko'rmaydi
• Faqat Presenter View'da ko'rinadi

9. Rehearse Timings — vaqt mashqi

Taqdimot avval mashq qilish va vaqtni o'lchash.

1. Slide Show → Rehearse Timings
2. Taqdimot boshlanadi
3. Har slaydga qancha vaqt ketganini PowerPoint o'zi yozib oladi
4. Tugagandan keyin: "Save these timings?" — Yes
5. Endi har slaydda avtomatik o'tish vaqti saqlanadi

10. Record Slide Show

Slaydlarni ovoz va kamera bilan yozish (video sifatida saqlash uchun).

1. Slide Show → Record Slide Show
2. From Beginning yoki From Current Slide
3. Mikrofon va kamera tanlang
4. Yozish boshlanadi — gapiring
5. Stop tugmasini bosing
6. Har slaydga ovoz birikadi

Eksport video

Yozilgan taqdimotni MP4 video'ga aylantirish:

1. File → Export → Create a Video
2. Sifat tanlang (HD, Full HD, 4K)
3. Use Recorded Timings and Narrations belgilang
4. Create Video → joyni tanlang → Save

11. Eksport formatlari

PDF

File → Save As → PDF (*.pdf) → Save.

Yoki File → Export → Create PDF/XPS.

Video

File → Export → Create a Video → MP4.

Rasm (har slayd alohida)

File → Save As → JPEG (*.jpg) yoki PNG (*.png).

So'rov: "All slides" yoki "Just current slide?"

Handout (tarqatma material)

File → Print → Print Layout: Handouts → bir varaqda nechta slayd (2, 4, 6, 9) tanlang → Print.

12. Slayd o'lchami va chop etish

Chop etish

Ctrl + P yoki File → Print

Print Layout turlari:

Tur	Nima chiqadi
Full Page Slides	Har slayd alohida varaqda
Notes Pages	Slayd + ma'ruzachi izohlari
Outline	Faqat matn (slayd ko'rinmaydi)
Handouts (1)	Bir varaqda 1 slayd
Handouts (2, 3, 4, 6, 9)	Bir varaqda 2, 3, 4, 6 yoki 9 slayd

Tomoshabinlar uchun

Yig'ilishdan oldin Handouts (3 slides per page) chop eting — yon tomonida izoh yozish uchun joy bor.

13. Tomoshabin uchun maslahatlar

10/20/30 qoida (Guy Kawasaki)

• 10 slayd — eng ko'p
• 20 daqiqa — eng ko'p taqdimot vaqti
• 30 punkt — minimal font o'lchami

Slayd dizayn qoidalari

Yomon:

• Slaydda 200 so'z matn
• 5 ta turli font
• 10 ta rang
• Animatsiya har joyda
• Sifatsiz, mavzuga aloqasiz stok rasmlar

Yaxshi:

• Slaydda 6×6 qoida (max 6 satr, har biri max 6 so'z)
• Bitta yoki ikkita asosiy font
• 2–3 ta rang (theme rangi)
• Animatsiya — ehtiyot bilan
• Sifatli, mavzuga mos rasmlar

Ma'ruzachi uchun

1. Slaydni o'qimang — tomoshabin o'qiy oladi
2. Tomoshabinga qarang, ekranga emas
3. Sekin gapiring — gapingiz oson tushuniladi
4. Pauza qiling — muhim joydan keyin
5. Misol keltiring — har bir tezisga
6. Savol kuting — interaktiv qiling
7. Vaqtga rioya qiling — repetitsiya yordam beradi

Darsdagi topshiriqlar

Topshiriq 1 — Transition mashqi

Oldingi darsdagi 7-oquv-markazi.pptx (yoki yangi 5 slaydli taqdimot) ni oching.

1. Birinchi slaydga: Fade transition (1.0s)
2. Ikkinchi slaydga: Push (yo'nalish — chap)
3. Uchinchi slaydga: Wipe (yuqoridan)
4. To'rtinchi slaydga: Reveal
5. Beshinchi slaydga: Cube (3D)

F5 bilan Slide Show'ni ishga tushiring va sinab ko'ring.

Saqlang: 1-transitions.pptx

Topshiriq 2 — Animatsiyalar

Yangi taqdimot (3 slayd):

Slide 1:

• Sarlavha — Fade entrance, On Click
• 3 ta bullet — har biri Fly In chap tomondan, ketma-ket (After Previous)

Slide 2:

• 4 ta shakl: har biri har xil burchakdan Zoom In entrance
• Bittasiga Pulse emphasis qo'shing

Slide 3:

• Rasm — Float In entrance
• Sarlavha matn — Wipe (yuqoridan)
• Bittasiga Spin emphasis

F5 bilan tekshiring.

Saqlang: 2-animations.pptx

Topshiriq 3 — Notes va Presenter View

Yangi taqdimot — "Mening kasbim" (5 slayd).

Har slayd uchun Notes maydoniga 3–5 jumla yozing — ma'ruzachi nima aytishi haqida.

F5 bilan Slide Show ishga tushiring va Presenter View ni ko'ring (yoki ikki monitorda).

Notes ko'rinadimi? Saqlang: 3-notes.pptx

Topshiriq 4 — Eksport

Oldingi 7-oquv-markazi.pptx ni oching.

1. PDF'ga eksport qiling — 4-taqdimot.pdf
2. Handouts (3 slides per page) chop etishga tayyorlang (Save as PDF yana)
3. Birinchi slaydni PNG'ga aylantiring — slide-1.png
4. Outline ko'rinishida saqlang — outline.pdf

Topshiriq 5 — Video

Yangi taqdimot (3 slayd, oddiy mavzu).

1. Har slayd uchun avtomatik o'tish vaqti belgilang (5 sekund)
2. Slide Show → Record Slide Show — har slaydda 2–3 jumla gapiring (mikrofon yoqiq bo'lsin)
3. File → Export → Create a Video → HD → MP4 saqlang

Hosil bo'lgan videoni tekshiring.

Saqlang: 5-video.mp4

Topshiriq 6 — Kitob taqdimoti

Sevimli kitobingiz haqida 10 slaydli taqdimot:

1. Title (kitob nomi, muallif, sizning ismingiz)
2. Muallif haqida (rasm + matn)
3. Kitob haqida — qisqacha tavsif
4. Asosiy qahramonlar (SmartArt: Hierarchy)
5. Syujet — bosqichlar (SmartArt: Process)
6. Mavzu va g'oya
7. Eng yoqqan iqtibos
8. Tanqid (yaxshi va yomon tomonlar)
9. Tavsiya (kim o'qishi kerak?)
10. Rahmat slaydi

Talab:

• Bitta theme
• Har slaydda transition
• Har slaydda animatsiya (kamida 1 ta)
• Notes ma'ruzachi uchun
• 10 ta slaydni ham PDF'ga eksport

Saqlang: 6-kitob.pptx va 6-kitob.pdf

Topshiriq 7 — Avtomatik aylanish

5 slaydli reklama taqdimoti:

• Har slayd 3 sekunddan keyin avtomatik o'tadi (Transitions → After: 3 sec)
• Slide Show doimiy aylansin (Set Up Slide Show → Loop continuously until 'Esc')
• Hozirgi ish joyingiz/o'quv markazi/tovaringizning reklamasi
• Yorqin ranglar, katta matn

F5 bilan tekshiring — to'xtamasdan aylanmoqdami?

Saqlang: 7-reklama-aylanma.pptx

Asosiy tushunchalar (lug'at)

Termin	Qisqacha izoh
Transition	Slayd o'tish effekti
Animation	Element animatsiyasi
Entrance	Paydo bo'lish
Emphasis	Urg'u (e'tibor)
Exit	Chiqib ketish
Motion Path	Harakat yo'li
Trigger	Boshqa elementga bog'lash
Animation Pane	Animatsiyalar paneli
Slide Show	Taqdimot rejimi (F5)
Presenter View	Ma'ruzachi rejimi (ikki ekranda)
Notes	Ma'ruzachi izohlari
Rehearse Timings	Vaqt mashqi
Record Slide Show	Ovoz/video bilan yozish
Handouts	Tomoshabin uchun tarqatma material

Keyingi dars

4-dars: AI — tanishuv va qanday ishlaydi →